De volgende fase in de geschiedenis van Bangladesh begon vorige week met de verpletterende verkiezing van de Bangladesh Nationalist Party. Na zijn overwinning merkte premier Tarique Rahman op dat zijn regering zich zal richten op het herstellen van “een kwetsbare economie die gebukt gaat onder verzwakte instellingen en een verslechterende openbare orde”.
Rahmans erkenning van de economische situatie en het ontbreken van recht en orde was op het eerste gezicht een knipoog naar de frustraties die de aanleiding vormden voor de protesten in juli 2024. Maar voor nabije toeschouwers was het ook een stilzwijgende erkenning van de 18 maanden durende mislukking van de interim-regering.
Hoewel de interim-regering beweerde een economische “stabilisatie“ te hebben bereikt die leidde tot een “structureel herstel van het evenwicht” van de belangrijkste economische pijlers, voerde ze grotendeels een gerichte vergeldingscampagne – schijnbaar zonder rekening te houden met de rechtsstaat – tegen bedrijven en hun eigenaars, waardoor het vertrouwen van de industrie werd ondermijnd.
Tijdens de interim-regering waren bedrijfsconglomeraten zoals Summit Group, Alam Group, Gemcon Group, S Alam Group, Nassa Group, Orion Group, Nabil Group en anderen het doelwit van vermeend wangedrag. Slechts drie dagen na de verkiezingen werden de tegoeden van de Singaporese zakenman Muhammed Aziz Khan, de voorzitter van Summit Group, in Bangladesh bevroren na beschuldigingen dat de groep “vrijstellingen op projectinkomsten” genoot.
Nu moet Rahman het hoofd bieden aan deze geërfde situatie, waarin het hardhandig optreden tegen bedrijven gericht was tegen degenen “van wie gedacht wordt dat ze banden hebben met de regering Hasina” en feiten van fictie onderscheiden. Het helpt weinig dat het gebrek aan verantwoordelijkheid en transparantie over de tekortkomingen van de interim-regering het voor de BNP en Rahman alleen maar moeilijker maakt om grip te krijgen op de economische realiteit van het land.
En hoe zit het met die realiteit? De inflatie is hardnekkig hoog gebleven – in januari steeg ze tot 8,58% – en de prijzen van alledaagse goederen stegen met 0,6%. Zeven maanden lang daalde de groei van de particuliere kredietverlening, waardoor leningen opdroogden en economische investeringen stagneerden tegen de achtergrond van aanhoudende onzekerheid. De confectiesector, die een knieval heeft gemaakt voor de Amerikaanse invoerrechten en de interim-regering, heeft uitzonderlijk traag gereageerd, waardoor de overwegend vrouwelijke arbeidskrachten uiterst kwetsbaar zijn. Op internationaal niveau zijn de relaties met belangrijke economische entiteiten zoals het IMF en de Wereldbank uiterst moeizaam geweest, wat heeft geleid tot vertragingen bij het vrijgeven van cruciale IMF-fondsen.
Ondertussen zijn de grootse visies op economische hervormingen die de gouverneur van de Bangladesh Bank, Ahsan Mansur, er doorheen probeerde te rammen, gelukkig op niets uitgelopen. Beslissingen over de onafhankelijkheid van de centrale bank zijn terecht uitgesteld.
De Bangladesh Bank Order stelde een fundamentele heroriëntatie van de centrale bank voor en een dergelijke verschuiving moet volledig worden overwogen door een naar behoren gekozen parlement. Maar de onwil van de interim-regering om de order te ratificeren werd niet licht opgevat door leden van de bank, die een protest organiseerden waarin werd opgeroepen tot het aftreden van de minister van Financiën. Het is veelzeggend dat degenen die verantwoordelijk zijn voor de economische toekomst van het land, in plaats van hoopvolle eenheid te tonen in hun laatste dagen aan de macht, het uitvochten in de pers in een poging om nog enige invloed uit te oefenen.
Voor degenen die geen invloedrijke of machtige positie bekleden, bieden de laatste dagen van de interim-regering weinig oplossing voor de onderliggende problemen die tot de protesten van juli hebben geleid. Ongelijkheid blijft diepgeworteld , vriendjespolitiek blijft onbestraft en de stemmen van de vrouwen en studenten die het voortouw namen in de protesten zijn vrijwel tot zwijgen gebracht. Uiteindelijk zal de interim-regering in Bangladesh misschien meer vragen dan antwoorden achterlaten.
